Γροιλανδία -Αρκτικός Κύκλος
Ως
τώρα έμενε στο περιθώριο και τον θυμούνταν μόνο οι εξερευνητές, οι
εταιρείες πετρελαίων, οι γεωστρατηγικοί αναλυτές και τα παιδιά που
περιμένουν τον Αη Βασίλη από το Ροβανιέμι της Λαπωνίας με τα δώρα. Όμως
εκεί κατοικούν και οι Ινουίτ, τους οποίους πριν αποκαλούσαμε
«Εσκιμώους».
Η
Γροιλανδία με πληθυσμό 56.000 κατοίκων ανήκει στη Δανία. Τώρα ο
Αμερικανός Πρόεδρος Τραμπ κατά παράβαση του Διεθνούς Δικαίου θέλει να
την κάνει κτήμα των ΗΠΑ. Η αυθαίρετη απαίτηση του άναψε φωτιές στην
Ατλαντική Συμμαχία. Στο Νταβός όμως στις 21/1/26 τα πήρε πίσω
αρκεσθείς να εγκαταστήσει τον χρυσό αντιπυραυλικό θόλο. Προς το παρόν
μειώθηκε η ένταση, αλλά ουδείς βασίζεται στον απρόβλεπτο κ. Τραμπ . Οι
υπερήφανοι Ινουίτ αρνήθηκαν να πουληθούν στην Αμερική και επιθυμούν να
διατηρήσουν την ταυτότητα τους και ανεξαρτησία τους.
Ιστορία
Οι
Ινουίτ αποτελούν αυτόχθονα πληθυσμό της Αρκτικής και κατοικούν στη
Γροιλανδία, στον βόρειο Καναδά και στην Αλάσκα. Οι πρόγονοί τους
προήλθαν από την Σιβηρία και, μέσω διαδοχικών μεταναστεύσεων πριν από
περίπου 4.000–5.000 χρόνια, εξαπλώθηκαν στην αρκτική ζώνη. Είναι οι
Υπερβόρειοι που αναφέρονται από τους αρχαίους Έλληνες. Στη Γροιλανδία
εγκαταστάθηκαν κυρίως μέσω του πολιτισμού Θούλη (Thule), ο οποίος
θεωρείται ο άμεσος πρόγονος των σύγχρονων Ινουίτ. Η επαφή με τους
Δανούς από τον 18ο αιώνα, άλλαξε ριζικά τον τρόπο ζωής τους, εισάγοντας
τον χριστιανισμό, τη διοικητική οργάνωση και τη σταδιακή ένταξή τους στο
σύγχρονο κράτος.
Ανθρωπολογία και κοινωνική οργάνωση
Ανθρωπολογικά,
οι Ινουίτ διακρίνονται για την προσαρμογή τους σε ακραίες κλιματικές
συνθήκες. Οι κοινωνίες τους ήταν παραδοσιακά μικρές, βασισμένες σε
συγγενικούς δεσμούς, με έντονη αλληλεγγύη και συλλογικότητα. Η επιβίωση
εξαρτιόταν από τη συνεργασία, τη διανομή της τροφής και τον σεβασμό προς
τη φύση. Οι ηλικιωμένοι κατείχαν ιδιαίτερη θέση ως φορείς γνώσης και
παράδοσης, ενώ οι μύθοι και οι προφορικές αφηγήσεις διαμόρφωναν την
κοσμοαντίληψή τους.
Εργασίες και οικονομικές δραστηριότητες
Παραδοσιακά,
οι βασικές ασχολίες των Ινουίτ ήταν το κυνήγι και η αλιεία. Κυνηγούσαν
φώκιες, φάλαινες, τάρανδους και πολικές αρκούδες, ενώ ψάρευαν σε
παγωμένες θάλασσες και λίμνες. Αξιοποιούσαν το κρέας για τροφή, δέρματα
για ρουχισμό και στέγη, κόκαλα για εργαλεία. Σήμερα, στις περισσότερες
περιοχές της Γροιλανδίας, οι Ινουίτ συνδυάζουν παραδοσιακές
δραστηριότητες με σύγχρονες εργασίες.
Ασχολίες και καθημερινή ζωή
Η
καθημερινή ζωή έχει εκσυγχρονιστεί σημαντικά στα αστικά κέντρα της
Γροιλανδίας, όπου υπάρχουν σχολεία, νοσοκομεία και σύγχρονες υποδομές.
Ομως πολλοί Ινουίτ διατηρούν παραδοσιακές δεξιότητες, όπως η κατασκευή
καγιάκ, ελκήθρων και παραδοσιακών ενδυμάτων. Η γλώσσα (καλααλλισούτ στη
Γροιλανδία) παραμένει βασικό στοιχείο της ταυτότητάς τους.
Ψυχαγωγία και πολιτισμός
Η
ψυχαγωγία των Ινουίτ συνδέεται στενά με την παράδοση. Το τραγούδι, οι
χοροί με τύμπανα και οι αφηγήσεις μύθων αποτελούσαν βασικές μορφές
διασκέδασης και κοινωνικής συνοχής. Σήμερα, έχουν ενσωματωθεί σύγχρονες
μορφές ψυχαγωγίας, όπως ο αθλητισμός, ο κινηματογράφος και η μουσική.
Ιδιαίτερη θέση κατέχουν οι πολιτιστικές γιορτές που αναδεικνύουν την
ινουίτικη ταυτότητα.
Υγεία και συνθήκες ζωής
Η
υγεία των Ινουίτ επηρεάστηκε σημαντικά από τη μετάβαση στον σύγχρονο
τρόπο ζωής. Παραδοσιακά, η διατροφή τους, πλούσια σε πρωτεΐνες και
λιπαρά από θαλάσσια θηλαστικά, κάλυπτε τις ανάγκες τους στο ψυχρό κλίμα.
Σήμερα, η εισαγωγή επεξεργασμένων τροφών έχει οδηγήσει σε προβλήματα
όπως παχυσαρκία, διαβήτη και καρδιαγγειακά νοσήματα. Παράλληλα, η
ανεργία, η απώλεια της παραδοσιακής ταυτότητας και οι ψυχικές ασθένειες,
αποτελούν σημαντικές προκλήσεις. Στη Γροιλανδία λειτουργεί σύγχρονο
σύστημα υγείας, αλλά οι απομακρυσμένες κοινότητες εξακολουθούν να
αντιμετωπίζουν δυσκολίες πρόσβασης.
Η επιστροφή του Απόλλωνα στις βόρειες χώρες
Ο
Απόλλων δεν ανήκει μόνο στο φως του Νότου, στους Δελφούς και στη Δήλο,
αλλά συνδέεται μυστηριακά και με τον μακρινό Βορρά. Κάθε χρόνο, σύμφωνα
με την παράδοση, εγκαταλείπει τον ελληνικό κόσμο και κατευθύνεται
στους Υπερβορείους, έναν τόπο ευδαιμονίας, καθαρότητας και αρμονίας,
πέρα από τους ανέμους του Βορέα.
Τον
χειμώνα ο Απόλλων απουσίαζε από τους Δελφούς και τη θέση του στο
μαντείο καταλάμβανε ο Διόνυσος, θεός της έκστασης, της μέθης και της
αναγέννησης. Η εναλλαγή αυτή εξέφραζε τη βαθιά κοσμολογική ισορροπία
ανάμεσα στο φως και το σκοτάδι, στη λογική και το πάθος, στην τάξη και
τη ζωτική δύναμη της φύσης.
Η
επιστροφή του Απόλλωνα την άνοιξη συμβόλιζε την επαναφορά του φωτός,
της αρμονίας και της πνευματικής καθαρότητας. Ο θεός επέστρεφε
στεφανωμένος με δάφνη, φέρνοντας μαζί του τη μουσική, τη μαντική και την
ισορροπία του κόσμου.
Οι
Υπερβόρειοι, λαός μυθικός και ευσεβής, παρουσιάζονται ως άνθρωποι που
ζούσαν κοντά στους θεούς, χωρίς πόνο και πόλεμο, τιμώντας ιδιαίτερα τον
Απόλλωνα με ύμνους και προσφορές. Κάθε χρόνο ερχόταν αντιπροσωπεία
υπερβορείων (ιερείς/ες) με τα δώρα τους στη Δήλο, ή τα έστελναν μέσω
ομόδοξων λαών. Η επιστροφή του Απόλλωνα από τον Βορρά εκφράζει τον
αιώνιο κύκλο της φύσης και του ανθρώπινου πνεύματος. Ο χειμώνας της
σιωπής και της εσωστρέφειας δίνει τη θέση του στην άνοιξη της γνώσης,
της δημιουργίας της εναλλαγής και της ισορροπίας. Αυτό τον πανάρχαιο
δεσμό με τους Υπερβορείους Ρώσους, Ουκρανούς, Ινουίτ κ.α δεν πρέπει να
τον λησμονήσουμε.
Ο
Απόλλων των Υπερβορείων δεν είναι ένας ξένος θεός, αλλά ο ίδιος ο
φορέας του φωτός που αποσύρεται για να επιστρέψει ανανεωμένος. Η
επιστροφή του υπενθυμίζει ότι ακόμη και το φως χρειάζεται τον κύκλο του,
και ότι από τον Βορρά, τον τόπο της σιωπής και της καθαρότητας, μπορεί
να αναγεννηθεί η αρμονία του κόσμου.
Συμπέρασμα
Η
Γροιλανδία κρύβει μεγάλους θησαυρούς στο υπέδαφος της (ενέργεια,
σπάνιες γαίες, χρυσό) και τώρα με το λιώσιμο των πάγων-αν συνεχιστεί- θα
γίνει η οδός που θα ενώσει τον Ατλαντικό με τον Ειρηνικό Ωκεανό.
(22/1/26).
Αμφικτύων – Υποστράτηγος ε.α. Κωνσταντίνος Κωνσταντινίδης
Συγγραφέας, Μέλος της Εταιρείας Ελλήνων Λογοτεχνών
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου